Glaucoom of groene staar is een oogziekte die er voor zorgt dat de zenuwvezels van de oogzenuw geleidelijk aan afsterven. Deze oogzenuwvezels geven het beeld dat het oog vormt door aan de hersenen, hier wordt men zich bewust van wat de ogen zien. Door het verloren gaan van de oogzenuwvezels ontstaan er blinde vlekken (gezichtsvelddefecten) in het beeld. Wanneer er verlies van oogzenuwvezels optreedt, kan een oogarts dat opmerken omdat de oogzenuw er geleidelijk aan anders uit gaat zien. De oogzenuw wordt geleidelijk aan uitgehold (’geëxcaveerd’). Als de ziekte niet of onvoldoende wordt behandeld worden de gezichtsvelddefecten groter en kan in een laat stadium ook het zicht minder worden. In het ergste geval kan dit tot blindheid leiden.

OORZAAK

Hoe het mechanisme werkt dat bij glaucoom leidt tot aantasting van de oogzenuw is nog steeds vrij weinig over bekend. Wel zijn er veel factoren bekend die de kans op glaucoom behoorlijk kunnen verhogen, dit zijn de volgende zogeheten risicofactoren:

  • De grootste risicofactor is een verhoogde oogdruk. Normaal ligt de statische waarde van oogdruk tussen de 11 en 21 mmHg. Hoe hoger dit getal is, hoe groter het risico op een glaucoom. Het grootste gedeelte van de personen met een oogdruk boven de 21 mmHg zal echter nooit een glaucoom ontwikkelen.
  • Indien een persoon sterke bij- of verziendheid heeft
  • Wanneer glaucoom in de fammilie voorkomt bij iemands naaste ( 1e en 2e graads)
    famillie dan is de kans ongeveer 10 keer zo hoog dan voor iemand zonder glaucoom in de fammilie
  • Een afwijking van de bloedvaten in of bij het oog.
  • Op leeftijd is. Op hogere leeftijden is de kans om glaucoom te ontwikkelen veel groter (4% van de mensen ouder dan 80 jaar heeft glaucoom)
  • Een negroide persoon heeft een grotere kans op glaucoom

OOGDRUK

Normaal gesproken is de vorm van het ook bolvormig. Deze bolvorm wordt mede in stand gehouden doordat binnen in het oog vocht wordt geproduceerd. Het vocht dat In het oog zit word took wel kamerwater genoemd. Inwendig en uitwendig traanvocht zijn total verschillend en hebben niks met elkaar te maken. De hoogte van de oogdruk wordt bepaald door de afvoer en aanmaak van kamerwater. Is dit verstoord of uit verhouding dan kan ere en te hoge oogdruk ontstaan.

SOORTEN GLAUCOOM

In Nederland komt glaucoom vrij veel voor: zo’n 1,5% van alle Nederlanders ouder dan 40 jaar heeft glaucoom. Er zijn 2 verschillende soorten glacoom die ontwikkeld kunnen worden, het primair en secundair glaucoom. Als we over een primair glaucoom praten wil zeggen dat het glaucoom een op zichzelf staande ziekte is. Wanneer we het hebben over een secundair glaucoom dan is het ontstaan als verschijnsel bij een andere (oog)ziekte of het gebruik van bepaalde oogdruppels of medicijnen.

Het primair glaucoom kan ook weer worden onderverdeeld in drie verschillende vormen:
het afgesloten kamerhoek glaucoom, congenitaal (aangeboren) glaucoom en een open kamerhoekglaucoom. Meestel wordt van de primaire glaucomen het kamerhoek glaucoom gediagnostiseerd. Ook hier kennen we een onderverdeling, namelijk het hoge druk glaucoom en het normale druk glaucoom. Het probleem bij het hoge druk glaucoom is dat het afvoersysteem van het oog verstopt raakt. De oogdruk neemt hierdoor toe, waardoor de oogzenuw uiteindelijk beschadigd kan raken en gezichtsvelddefecten optreden.

De risicofacoren die bij het normale oogdruk spleen zijn factoren zoals de doorbloeding van de vaten. Deze factoren brengen waarschijnlijk grotere risico’s met zich mee dan de oogdruk zelf, die niet verhoogd is. Ook deze vorm kan tot beschadiging van de oogzenuw en gezichtsveldverlies leiden.

Van een afgesloten kamerhoek glaucoom wordt gesproken als de bouw van het oog zodanig is dat door de iris (het regenboogvlies) het afvoersysteem van het oog verstopt kan gaan zitten, waardoor het oogvocht niet meer weg kan en de oogdruk toeneemt. Deze vorm van glaucoom kan chronisch of acuut zijn.

Wazig zien, een rood oog, hoofdpijn,misselijkheid en braken zijn symtomen die bij de acute vorm gaat horen. Indien deze symptomen worden veroorzaakt door de zeer hoge oogdruk is een snelle behandeling vereist om schade aan de oogzenuw te voorkomen.

De chronische vorm van glaucoom komt meer voor en is in een vroeg stadium nog goed te behandelen. Wanneer iemadand verziend is, of een sterke plus bril hebben is er een grotere kans op deze vorm van glaucoom.

ONDERZOEK NAAR GLAUCOOM

Wanneer iedereen die in de risicogroep valt preventief gescreend zou worden zou dat naturrlijk ideaal zijn. Als bij het onderzoek echter alleen de oogdruk wordt gemeten dan zouden lang niet alle glaucoompatiënten ontdekt worden. Zoals al eerder aangegeven in de lijst van risicofactoren spelen er bij glaucoom veel meer risicofactoren mee dan alleen de oogdruk. Het is daarom noodzakelijk dat er naast het meten van de oogdruk, ook naar de oogzenuw gekeken worden en indien nodig zelfs een gezichtsveldonderzoek worden verricht. Blijkt na het onderzoek dat de patient wellicht een glaucoom heeft, dan wordt er samen met de oogarts bepaald hoe en of er verder wordt behandelt, Indien een er bij een patient glaucoom wordt gecontateerd dient deze levenslang gecontroleerd te worden.

DE BEHANDELING VAN GLAUCOOM

De enige mogelijke behandelmethoden die op dit moment werkt voor gaucoom is het verlagen van de oogdruk. Lukt het om de oogdruk voldoende te verlangen dank an meestal verdere gezichtsvelddefecten worden voorkomen.

Reeds aanwezige gezichtsvelddefecten zijn helaas niet meer mogelijk om ongedaan te maken. Daarom is het van cruciaal belang dat glaucoom in een zo vroeg mogelijk stadium ontdekt en behandelt wordt.

Niet iedereen met een te hoge oogdruk wordt behandelt. De mensen die niet behandelt worden hebben meestal een (matig) verhoogde oogdruk waardoor ze geen schade aan de oogzenuw kunnen oplopen. Officieel hebben deze mensen hebben geen glaucoom maar oculaire hypertensie.

Een behandeling is dan niet aan de orde, een geode controle is echter wel van belang.
Vooral wanneer er ook ander risicofactoren voor glacoom spelen zal de oogarts met je bespreken hoe vaak hij eencontrole van de oogdruk nodig acht.

Niet iedereen met een te hoge oogdruk kan schade oplopen aan zijn oogzenuw. Er zijn verschillende gevallen bekend waarbij de persoon een normale oogdruk had, en wel schade aan zijn oogzenuw had opgelopen.

We spreken hier dan wel van glaucoom en deze mensen dienen behandeld te worden voor een normale druk glaucoom. In eerste instantie zal er gekozen worden voor een behandeling met oogdruppels. Er zijn momenteel verschillende soorten oogdrukverlagende oogdruppels verkrijgbaar.

De oogarts zal bekijken welke oogdruppels het best bij u passen zodat een maximaal oogdrukverlagend effect kan worden bereikt met minimale bijwerkingen. Een patient moet van het oogdruppelen een vaste gewoonte maakt zodat geen druppels worden vergeten.

Het oogdruppelen in het begin kan voor enige problemen zorgen. Pas als de patient voelt dat er een drupel in zijn oog gaat mag hij stoppen met druppelen. Indien een patient moeilijkheden blijft ondervinden met het druppelen is het eventueel mogelijk om hulpmiddelen te gebruiken die bij de apotheek te verkrijgen zijn.
Blijft de oogdruk na het druppelen te hoog, dan kan er in sommige gevallen gevonden worden voor een laserbehandeling (lasertrabeculoplastiek). Deze ingreep moet het afvoersysteem met behulp van laserlicht breeder maken zodat het oogvocht beter kan gaan stromen.

Operatie

Blijft de oogdruk na deze bovenstaande oplossingen onverminderd hoog dan kan een oogdrukverlagende operatie verricht worden. Vaak wordt deze ingreep ook wel een filtrerende operatie of trabeculectomie genoemd. Het doel van deze operatie is om gaatjes in de wand van het oog gemaakt. Het inwendige oogvocht krijgt hierdoor een extra afvoermogelijkheid.

Mochten tenslotte, tabletten, laserbehandeling oogdruppels en een trabeculectomie er niet of onvoldoende in slagen om de oogdruk zodanig te verlagen dat de gezichtsvelddefecten stabiel blijven, kan er altijd nog gekozen worden voor een glaucoomimplant.

Ook bij deze operatie wordt er een extra afvoermogelijkheid gemaakt, waarbij tevens in enige mate van te voren de grootte van de afvoer worden bepaald.

3 antwoorden
  1. Marcel
    Marcel says:

    Goedendag, vandaag was ik bij de opticien voor een nieuwe bril en oogmeting omdat mijn ogen wat achteruit gaan. Volgens de man was er iets mis met mijn oogzenuw, maar de oogdruk was wel goed. Dit kon een glaucoom zijn en moest even in de gaten worden gehouden. Het kan ook Glaucoom is toch pas bij ‘ouderen’ valt hier iets aan doen? Ik ben namelijk pas 45 jaar.

    Beantwoorden
    • p.v.amsterdam
      p.v.amsterdam says:

      Geen risico nemen ,Mijnvrouw is al twee jaar onder behandeling bij het VU .bij de opticien gaf zij aan: ik zie uw gezicht als kijk ik door bijv een toilet rol zij had dus al groot gezichts verlies. naar opzij ziet ze niks meer . dat gaat heel geleidelijk .brilsterkte was +10 . ze is aan beide ogen al 3x geopereerd . de oogdruk is nu stabiel. oorzaak waarschijnlijk acuut glaucom oogdruk was 32 ,maar er is dus al veel zicht kwijt. sterkte…

      Beantwoorden
  2. Diana
    Diana says:

    Mijn ogen gaan ook wat achteruit, maar voordat ik me een bril ga aanmeten ga ik een rasterbril proberen, omdat bij een bril op sterkte je ogen alleen nog maar verder achteruit zouden gaan. Ook heb ik het boek “Natuurlijk zien en de Bates-methode” besteld

    Mensen lijken hier baat bij te hebben. Zal waarschijnlijk wel afhankelijk zijn van de conditie van je ogen.

    Hier ook nog een artikel over glaucoom (volgens mij dezelfde Dr. Bates van het boek).

    Ik weet zelf dus nog niet uit ervaring of dat boek en zo’n gaatjesbril echt kunnen helpen om je zicht te verbeteren (wel ‘s zo’n bril opgezet bij een vriendin en kon meteen de ondertiteling op tv scherper zien).

    Beantwoorden

Laat een reactie achter

Vragen na aanleiding van dit artikel?
Laat eenvoudig een reactie achter.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

De volgende HTML-tags en -attributen zijn toegestaan: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>